Author: admin

General Secretary at the Ministry of Environment & Energy Mrs. Alexandra Sdoukou writes about 5th Cretan Energy Conference.

 

Armed with the ambition to put Greece at the forefront of the fight for climate
change, allied with legislation that paves the way for achieving the goal of carbon
neutrality, the European Union is promoting a strategy for sustainable
development as described in the “Green Deal” text.

This ambition is reinforced almost by all unanimously of the E.U Member States,
which in turn allows the EU. to pursue the success of all its binding goals. Member
States should contribute to their achievement through the implementation of National
Energy and Climate Plans. Greece is at the forefront and is actively involved in this
process, as it has already submitted both its own National Plan for Energy and
Climate and the Long-Term Strategy for the year 2050.

NECP is now the main pillar of strategy for our country. Its main goals are summed
up in the penetration of Renewable Energy Sources(RES) by 35%, energy savings by
38%, the additional reduction of GHG emissions of 10 Mton (megatons) CO2 and the
increase in the classification of electric vehicles by up to 30% by 2030.

At the same time, achieving these goals opens new perspectives for the country’s
economy, as it presupposes the inflow of large investments.
In this light, we expect an increase in investment flows to reach up to the level of € 44
billion, of which about 9 billion will be allocated for electricity generation from
Renewable Energy Sources, another 5.5 billion will be required for the development
of electricity network infrastructure, while another € 11 billion will be allocated for
energy efficiency measures. For RES, we estimate that € 12.6 billion will emerge in
the form of an increase in domestic value-added, another 4.8 billion. as an increase in
the income of the workers, while, finally, for the energy upgrade of the buildings, 8.1
billion emerge. and 3.4 billion respectively.

At this point, special mention should be made of the government’s strategy to stop
relying on lignite as a form of fuel, which is expected to be completed by 2028,
which is one of the most strategically important moves of our country towards
achieving a cleaner and more “green” economy until 2030.

The goal of no longer using brown coal will require a bold shift in the use of natural
gas, which has been described internationally as the “fuel-bridge” to the energy transition
and the zero-carbon economy.

However, at this point, it should be noted that the European Regulation Plan for the
programming period 2021-2027, largely excludes the eligibility of natural gas
infrastructure projects, in terms of funding from the current NSRF 2021-2027, which
is a challenge and a justified reflection.
Greece has been quick to submit specific proposals to the Brussels authorities, with
the ultimate goal of revising this decision, taking into account – among other things –
that new infrastructure is maturing at this stage, such as FSRU Alexandroupolis or the

UGS of Kavala contributes to the diversification of energy sources and the
strengthening of Europe’s supply security.

Greece is also particularly outspoken on cross-border hydrocarbon transport issues,
which boost energy security.
The TAP pipeline, which will soon be completed, but also new ambitious projects,
such as the East Med Pipeline whose intergovernmental agreement was recently
submitted for ratification by Parliament, gave a new impetus to Greece’s role in the
SE Mediterranean.
The cooperation with all the states of the region is a constant pursuit of the
government of Kyriakos Mitsotakis and in particular of the Ministry of Environment
and Energy. I am very happy to be involved in this project, a promising organisation
such as the East Med Gas Forum based in Egypt, which can become a “game-
changer” of the SE area of the Mediterranean.

In closing, I believe that the 5th Cretan Energy Conference will be an opportunity
for further dialogue and exchange of views on the energy events in our region, in
which Greece is claiming an active and decisive role.

Alexandra Sdoukou is General Secretary of Energy & Mineral Resources at the
Ministry of Environment and Energy.

The article was written as part of the 5th Cretan Energy Conference /
International Conference & Exhibition.

Η Γ.Γ. του ΥΠΕΝ Α. Σδούκου γράφει ενόψει του 5ου Παγκρήτιου Ενεργειακού Συνεδρίου.

Με όπλο τη φιλοδοξία της να τεθεί στην εμπροσθοφυλακή της μάχης για την κλιματική αλλαγή, και με σύμμαχο τη νομοθεσία που ανοίγει το δρόμο για την επίτευξη του στόχου της ουδετερότητας του άνθρακα, η Ευρωπαϊκή Ένωση προωθεί τη στρατηγικής για τη βιώσιμη ανάπτυξη όπως αυτή περιγράφεται στο κείμενο της «Πράσινης Συμφωνίας». Η φιλοδοξία αυτή ενδυναμώνεται από τη σχεδόν ομόφωνη στάση των κρατών-μελών, κάτι που επιτρέπει στην Ε.Ε. να επιδιώξει την ευόδωση όλων των δεσμευτικών στόχων της. Τα κράτη-μέλη έχουν την υποχρέωση να συμβάλλουν για την επίτευξή τους μέσω της εφαρμογής Εθνικών Σχεδίων για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ). Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη γραμμή και συμμετέχει δυναμικά σε αυτή τη διαδικασία, καθώς έχει ήδη υποβάλλει τόσο το δικό της ΕΣΕΚ, όσο και τη Μακροχρόνια Στρατηγική για το έτος 2050.

 

Το ΕΣΕΚ αποτελεί πλέον το βασικό πυλώνα στρατηγικής για την χώρα μας. Οι κύριοι στόχοι του συνοψίζονται στη διείσδυση των ΑΠΕ σε ποσοστό 35%, την εξοικονόμηση ενέργειας σε ποσοστό 38%, στην επιπρόσθετη μείωση εκπομπών GHG της τάξης των 10Mton (μεγατόνων) CO2 και στην αύξηση των ταξινομήσεων ηλεκτρικών οχημάτων σε ποσοστό μέχρι 30% έως το 2030.

 

Η επίτευξη των εν λόγω στόχων διανοίγει ταυτόχρονα νέες προοπτικές για την οικονομία της χώρας, αφού προϋποθέτει την εισροή μεγάλων επενδύσεων, Υπό αυτό το πρίσμα, αναμένουμε αλλά και προσδοκούμε την αύξηση των επενδυτικών ροών στα επίπεδα των  44 δισ. €, εκ των οποίων περί τα 9 δισ. θα κατανεμηθούν για την ηλεκτροπαραγωγή από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, άλλα 5,5 δισ. θα απαιτηθούν για την ανάπτυξη υποδομών δικτύων ηλεκτρισμού, ενώ ακόμη 11 δισ. € θα κατανεμηθούν για μέτρα ενεργειακής απόδοσης. Για ΑΠΕ εκτιμάμε ότι θα προκύψουν 12,6 δισ. € υπό τη μορφή αύξησης της εγχώριας προστιθέμενης αξίας, άλλα 4,8 δις. ως αύξηση του εισοδήματος των εργαζομένων, ενώ, τέλος,  για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων προκύπτουν  8,1δισ.  και 3,4 δισ. αντίστοιχα.

Στο σημείο αυτό πρέπει να γίνει ειδική μνεία στη στρατηγική της κυβέρνησης για την απολιγνιτοποίηση, που αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί έως το 2028, γεγονός που αποτελεί μια από τις πιο σημαντικές, στρατηγικά, κινήσεις της χώρας μας προς την κατεύθυνση της επίτευξης μιας καθαρής και πιο «πράσινης» οικονομίας έως το 2030.

 

Ο στόχος της απολιγνιτοποίησης θα απαιτήσει μια γενναία στροφή στη χρήση του φυσικού αερίου, το οποίο έχει χαρακτηριστεί διεθνώς ως το «καύσιμο-γέφυρα» προς την ενεργειακή μετάβαση και την οικονομία μηδενικού άνθρακα.

 

Όμως, στο σημείο αυτό θα πρέπει να επισημανθεί ότι το Ευρωπαϊκό Σχέδιο Κανονισμού για την προγραμματική περίοδο 2021-2027, αποκλείει σε πολύ μεγάλο βαθμό την επιλεξιμότητα έργων υποδομών φυσικού αερίου, όσον αφορά στη χορήγηση κονδυλίων από το τρέχον ΕΣΠΑ 2021-2027, γεγονός που προκαλεί τον δικαιολογημένο προβληματισμό μας.

 

Η Ελλάδα έχει σπεύσει να υποβάλει συγκεκριμένες προτάσεις στα αρμόδια όργανα  των Βρυξελλών, με απώτερο σκοπό την αναθεώρηση αυτής της απόφασης, λαμβάνοντας υπόψη  – μεταξύ άλλων –  ότι νέες υποδομές που τελούν σε στάδιο ωρίμανσης, στην παρούσα φάση, όπως το FSRU Αλεξανδρούπολης ή η Υπόγεια Αποθήκη Φυσικού Αερίου της Καβάλας, συντελούν στην διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας και στην ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού της Ευρώπης.

 

Η Ελλάδα επιδεικνύει επίσης ιδιαίτερη εξωστρέφεια στα ζητήματα της διασυνοριακής μεταφοράς υδρογονανθράκων, που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια και ασφάλεια εφοδιασμού. Ο αγωγός TAP που σύντομα θα ολοκληρωθεί, αλλά και νέα φιλόδοξα project, όπως ο αγωγός East Med Pipeline, του οποίου η διακρατική συμφωνία κατατέθηκε πρόσφατα προς κύρωση από τη Βουλή, προσδίδουν μια  νέα δυναμική στο ρόλο της Ελλάδας στη ΝΑ Μεσόγειο. Η συνεργασία μας με όλα τα κράτη της περιοχής αποτελεί σταθερή επιδίωξη της κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη αλλά και ειδικότερα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Προσωπικά είμαι ιδιαίτερα χαρούμενη που συμμετέχω στις εργασίες ενός πολλά υποσχόμενου οργανισμού όπως το East Med Gas Forum με έδρα την Αίγυπτο, το οποίο μπορεί να αναδειχθεί σε «game changer» για την περιοχή της ΝΑ Μεσογείου.

 

Κλείνοντας, θεωρώ ότι το 5ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο θα αποτελέσει μια ευκαιρία περαιτέρω διαλόγου και ανταλλαγής απόψεων για τα ενεργειακά δρώμενα της περιοχής μας, στα οποία η Ελλάδα διεκδικεί ενεργό και αποφασιστικό ρόλο.

 

* Η Αλεξάνδρα Σδούκου είναι Γενική Γραμματέας Ενέργειας & Ορυκτών Πρώτων Υλών στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Το άρθρο γράφτηκε στα πλαίσια του 5ου Παγκρήτιου Ενεργειακού Συνεδρίου / International Conference  & Exhibition.

Registrations are open!

We are honored to invite you in the first International Energy Exhibition in Greece. The 5th Cretan Energy Conference is organized under the auspices of Ministry of Environment and Energy, Ministry of Shipping and Insular Policy and the support of Region of Crete. For the first time among the last conferences, CretanEnergyConferences is organizing an International Energy Exhibition at Crete. Institutions, Academical organizations, Companies and the public are going to have the opportunity to access the Conference, the Exhibition and the Workshops for free.
Registrations are open, for additional information please contact us.

Άνοιξαν οι συμμετοχές για την Διεθνή Έκθεση Ενέργειας στην Ελλάδα

Υπο την Αιγίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος & Ενέργειας, του Υπουργείου Ναυτιλίας & Νησιωτικής Πολιτικής και την Στήριξη της Περιφέρειας Κρήτης, τιμάται το 5ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο.

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, η Cretan Energy Conferences διοργανώνει για πρώτη φορά στο Συνέδριο αυτό, τη Διεθνή Έκθεση Ενέργειας που θα πραγματοποιηθεί στην Κρήτη. Η Κρήτη που θα φιλοξενήσει την επόμενη πενταμερή σύνοδο, αποκτά στη ΝΑ Μεσόγειο και στο παγκόσμιο γίγνεσθαι, έναν ρόλο σταυροδρόμι Ενέργειας και Πολιτισμού, που θα στηρίξει και η διοργάνωση αυτή.

Φορείς, Ακαδημαϊκοί οργανισμοί, Εταιρείες και ευρύ κοινό, θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν δωρεάν το Συνέδριο, την Έκθεση και τα Workshops.

 

https://energypress.gr/news/anoixan-oi-symmetohes-gia-tin-diethni-ekthesi-energeias-stin-ellada

«Κλειδί» η Κρήτη για τα ενεργειακά

Το 4ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο αναμένεται να λάβει χώρα την επόμενη εβδομάδα στο Ηράκλειο, όπου θα αναδειχτούν τόσο ο κομβικός ρόλος της Κρήτης για την ενεργειακή κάλυψη όχι μόνο της χώρας αλλά και της Ευρώπης, καθώς επίσης και οι μεγάλες προκλήσεις αλλά και τα “αγκάθια” που ορθώνονται τα προσεχή χρόνια για το νησί μας στο ενεργειακό μέτωπο, με σημείο αναφοράς φυσικά τα κοιτάσματα υδρογονανθράκων.

Το συνέδριο, που διοργανώνεται από το Cretan Energy Conference, υπό την αιγίδα της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων, θα λάβει χώρα στις 6 Σεπτεμβρίου στο Ηράκλειο (στο ξενοδοχείο “Ατλαντίς”) και στις 7 Σεπτεμβρίου στα Χανιά (στα κεντρικά γραφεία της ΑΝΕΚ LINES), με χορηγό την “ΚΡΗΤΗ TV” και με κεντρικό συντονιστή τον διευθυντή ειδήσεών της, Γιώργο Σαχίνη.

Στη διάρκεια των εργασιών του συνεδρίου, εκπρόσωποι εμπλεκόμενων φορέων και διακεκριμένοι επιστήμονες από Ελλάδα και εξωτερικό θα “φωτίσουν” κρίσιμες πτυχές γύρω από τον πρωταγωνιστικό ρόλο που θα διαδραματίσει η Κρήτη στην ενεργειακή-γεωστρατηγική σκακιέρα της νοτιοανατολικής Μεσογείου.

Το 4ο κατά σειρά Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο, που θα φιλοξενηθεί σε Ηράκλειο και Χανιά το διήμερο 6 και 7 Σεπτεμβρίου, θα λάβει χώρα εν μέσω γενικής κινητικότητας, εξελίξεων και διεργασιών στην ευρύτερη περιοχή.

Ο Γιάννης Μανιάτης, πρώην υπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, ανέφερε, μεταξύ άλλων, πως μέσα από αυτό το συνέδριο αναδεικνύεται ο ρόλος της Κρήτης τόσο ως πύλης ενεργειακής τροφοδοσίας της υπόλοιπης Ελλάδας και των κρατών-μελών της Ε.Ε., όσο και ως γεωγραφικού χώρου.

Συγκεκριμένα ανέφερε: «Το 4ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία να συζητήσουμε τις μεγάλες γεωπολιτικές και αναπτυξιακές παραμέτρους που εμφανίζονται για τη χώρα και ιδιαίτερα για την Κρήτη. Σε γεωπολιτικό επίπεδο, έχουμε την αδιαμφισβήτητη πια συμμετοχή της χώρας στο αναδυόμενο και πολλά υποσχόμενο ενεργειακό περιβάλλον της ΝΑ Μεσογείου (μαζί με Κύπρο, Ισραήλ και Αίγυπτο), ως νέας πηγής τροφοδοσίας της Ε.Ε. και όχι μόνο, την ανάπτυξη των αγωγών φυσικού αερίου με προεξάρχοντα τον EeastMed, κυρίως όμως έχουμε την αυξανόμενη τουρκική προκλητικότητα και παραβατικότητα σε βασικές αρχές του Δικαίου της Θάλασσας.

Σε αναπτυξιακό επίπεδο, η ανακάλυψη και αξιοποίηση των εθνικών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων αποτελεί μια σοβαρότατη πηγή δημιουργίας νέου εθνικού πλούτου και νέων θέσεων εργασίας, με κορυφαία συμβολή στην επίλυση του μεγάλου συνταξιοδοτικού προβλήματος, μέσα από την εφαρμογή των προβλέψεων του Ν. 4162/3013 για το Ταμείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης Γενεών.

Σε αυτό το πλαίσιο, αναδεικνύεται ο κορυφαίος ρόλος της Κρήτης, τόσο ως πύλης ενεργειακής τροφοδοσίας της υπόλοιπης Ελλάδας και των κρατών-μελών της Ε.Ε., όσο και ως γεωγραφικού χώρου, του οποίου αίρεται η πολλαπλή ενεργειακή απομόνωση, με προφανείς θετικές επιπτώσεις στην τοπική οικονομία και ανάπτυξη.

Το σημαντικότερο στοιχείο όμως της συγκυρίας συνιστά η ανάγκη να μη χαθεί άλλος πολύτιμος εθνικός χρόνος στην πολυδιάστατη αξιοποίηση αυτού του νέου εθνικού συγκριτικού πλεονεκτήματος, τόσο για γεωπολιτικούς όσο και για οικονομικοκοινωνικούς λόγους. Τόσο στις εισηγήσεις στο 4ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο, όσο και στην ειδική έκδοση του ΙΕΝΕ “Ελλάς-Κύπρος στη Νέα Ενεργειακή Εποχή”, που μόλις κυκλοφόρησε, με πρόλογο του προέδρου της Κύπρου κ. Νίκου Αναστασιάδη, καταγράφω τις προτάσεις μου για τις 10 βασικές εθνικές ενεργειακές προτεραιότητες: Συνεχής προκλητικότητα και παραβατικότητα της Τουρκίας στις έρευνες υδρογονανθράκων και τους αγωγούς, δυνατότητες για επενδύσεις άνω των 50 δισ. ευρώ, οι προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής και της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης, εξοικονόμηση και αποθήκευση ενέργειας, καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχιας, και διαμόρφωση ενός σύγχρονου παραγωγικού μοντέλου κυκλικής οικονομίας».

Ενθαρρυντικό υπόβαθρο και αισιοδοξία

Υπενθυμίζεται πως το δικό του μήνυμα ενόψει του 4ου Παγκρήτιου Ενεργειακού Συνεδρίου είχε στείλει ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΛ.ΠΕ. Upstream κ. Ιωάννης Γρηγορίου, ο οποίος ανέφερε: «Η στρατηγική ανάπτυξης της ΕΛ.ΠΕ. στην έρευνα υδρογονανθράκων επικεντρώνεται στην Ελλάδα με την απόκτηση δικαιωμάτων σε 10 περιοχές στη Δ. Ελλάδα, με εταίρους τις μεγαλύτερες διεθνείς πετρελαϊκές εταιρείες ExxonMobil, Total, Repsol και Edison.

Οι πρόσφατες γεωλογικές μελέτες της ΕΛ.ΠΕ., σε συνδυασμό με τις σημαντικές ανακαλύψεις στη ΝΑ Μεσόγειο, δημιουργούν ένα ενθαρρυντικό υπόβαθρο και αισιοδοξία για τις έρευνες στην Ελλάδα. Ήδη έχουν αρχίσει οι έρευνες στον Πατραϊκό, όπου σχεδιάζεται η πρώτη γεώτρηση για να ερευνήσει στις αρχές 2020 ένα γεωλογικό στόχο της τάξεως των 140 εκατ. βαρελιών πετρελαίου».

Ο ίδιος κατέληξε: «Τα πιθανά επιτυχή αποτελέσματα αυτών των ερευνών, πέραν της ιδιαίτερα σημαντικής συμβολής στην οικονομική ανάπτυξη της χώρας, σε συνδυασμό με τις ανακαλύψεις στην Κύπρο, θα δημιουργήσουν νέα γεωπολιτική δυναμική στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και θα διευκολύνουν σημαντικές αποφάσεις για νέες οδούς μεταφοράς φυσικού αερίου στην Ευρώπη, με στόχο την ασφάλεια εφοδιασμού και την ενεργειακή αυτάρκεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι αδιαπραγμάτευτη υποχρέωση προς την κοινωνία, αλλά και επιταγή της αυστηρής υπάρχουσας ελληνικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας η απόλυτη προστασία του περιβάλλοντος των μοναδικών θαλασσών και βουνών μας. Η ανάπτυξη δραστηριοτήτων έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων, τα τελευταία 40 και πλέον χρόνια, σε συνύπαρξη με την αγροτική οικονομία, την αλιεία και τον τουρισμό, έχει αποδειχτεί στην πράξη ότι είναι εφικτή στη χώρα, ενώ η προσδοκώμενη συνεισφορά του φυσικού αερίου στο ενεργειακό μείγμα υλοποιεί τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς στόχους της κλιματικής αλλαγής για το 2030-2050».

Πηγή: https://rethemnosnews.gr/2019/09/%CE%BA%CE%BB%CE%B5%CE%B9%CE%B4%CE%AF-%CE%B7-%CE%BA%CF%81%CE%AE%CF%84%CE%B7-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%B1-%CE%B5%CE%BD%CE%B5%CF%81%CE%B3%CE%B5%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AC/

ΕΘΝΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

του καθ. Γιάννη Μανιάτη, π. υπουργό

Το 4ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία να συζητήσουμε τις μεγάλες γεωπολιτικές και αναπτυξιακές παραμέτρους που εμφανίζονται για τη χώρα και ιδιαίτερα για την Κρήτη. Σε γεωπολιτικό επίπεδο, έχουμε την αδιαμφισβήτητη πια συμμετοχή της χώρας στο αναδυόμενο και πολλά υποσχόμενο ενεργειακό περιβάλλον της ΝΑ Μεσογείου (μαζί με Κύπρο, Ισραήλ, Αίγυπτο), ως νέας πηγής τροφοδοσίας της ΕΕ και όχι μόνο, την ανάπτυξη των αγωγών ΦΑ, με προεξάρχοντα τον EASTMED, κυρίως όμως έχουμε την αυξανόμενη τουρκική προκλητικότητα και παραβατικότητα σε βασικές αρχές του Δικαίου της Θάλασσας.

Σε αναπτυξιακό επίπεδο, η ανακάλυψη και αξιοποίηση των εθνικών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, αποτελεί μια σοβαρότατη πηγή δημιουργίας νέου εθνικού πλούτου και νέων θέσεων εργασίας, με κορυφαία συμβολή στην επίλυση του μεγάλου συνταξιοδοτικού προβλήματος, μέσα από την εφαρμογή των προβλέψεων του Ν.4162/3013,   για το Ταμείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης Γενεών.

Σε αυτό το πλαίσιο, αναδεικνύεται ο κορυφαίος ρόλος της Κρήτης, τόσο ως πύλης ενεργειακής τροφοδοσίας της υπόλοιπης Ελλάδας και των κρατών μελών της ΕΕ, όσο και ως γεωγραφικού χώρου, του οποίου αίρεται η πολλαπλή ενεργειακή απομόνωση, με προφανείς θετικές επιπτώσεις στην τοπική οικονομία και ανάπτυξη.

Το σημαντικότερο στοιχείο όμως της συγκυρίας, συνιστά η ανάγκη να μη χαθεί άλλος πολύτιμος εθνικός χρόνος, στην πολυδιάστατη αξιοποίηση αυτού του νέου εθνικού συγκριτικού πλεονεκτήματος τόσο για γεωπολιτικούς, όσο και για οικονομικοκοινωνικούς λόγους.

Τόσο στις εισηγήσεις στο 4ο Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο, όσο και στην ειδική έκδοση του ΙΕΝΕ «Ελλάς – Κύπρος στη Νέα Ενεργειακή Εποχή», που μόλις κυκλοφόρησε, με πρόλογο του Προέδρου της Κύπρου κ. Νικ. Αναστασιάδη, καταγράφω τις προτάσεις μου για τις 10 βασικές εθνικές ενεργειακές προτεραιότητες. Συνεχής προκλητικότητα κ παραβατικότητα της Τουρκίας στις έρευνες υδρογονανθράκων και τους αγωγούς. Δυνατότητες για επενδύσεις άνω των €50δις. Οι προκλήσεις της Κλιματικής Αλλαγής και της 4ης Βιομηχανικής επανάστασης. Εξοικονόμηση και αποθήκευση ενέργειας. Καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Διαμόρφωση ενός σύγχρονου παραγωγικού μοντέλου κυκλικής οικονομίας.

Η Ελλάδα έχει πια τη δυνατότητα, χωρίς άλλη απώλεια πολύτιμου εθνικού χρόνου, να πρωταγωνιστήσει στο ενεργειακό γίγνεσθαι της Μεσογείου.

http://www.maniatisy.gr/park-blog/11642-i-ethniki-energeiaki-stratigiki-mas-ekdosi-iene-ioylios-2019

Νοτιοανατολική Μεσόγειος. Έρευνες Υδρογονανθράκων, Υποδομές & Γεωπολιτικές Προκλήσεις

του Δρ Κωνσταντίνου Α. Νικολάου, Γεωλόγος Πετρελαίων- Ενεργειακός Οικονομολόγος

Τα μέχρι σήμερα βεβαιωμένα κοιτάσματα ΦΑ στην Ανατολική Μεσόγειο δεν ξεπερνούν το 2,5-3% των παγκόσμιων αποθεμάτων (193,5 TCM- ΒΡ Energy Statistics 2018). Άρα ενώ είναι υπολογίσιμη δύναμη, η Ανατολική Μεσόγειος δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως ‘’ομφαλός της γης’’, που θα μπορούσε να καθορίζει τις εξελίξεις σε αυτό τον τομέα. Έχοντας υπόψη τις σημερινές υφιστάμενες υποδομές,(κέντρα υγροποίησης της Αιγύπτου), οι εξαγωγικές δυνατότητες της περιοχής είναι περίπου 15-16 BCM/έτος, πλην όμως χρειάζονται πρόσθετες ανακαλύψεις σημαντικών κοιτασμάτων. Εκτός των άλλων η Αίγυπτος παραμένει ακόμα ελλειμματική, λειτουργώντας αποτρεπτικά, προς το παρόν, για εξαγωγές.  Στους επόμενους χάρτες παρουσιάζονται  τα κοιτάσματα ΦΑ, οι υφιστάμενες υποδομές και οι εξαγωγικές διαδρομές από την Ανατολική Μεσόγειο.

Κοιτάσματα Φυσικού Αερίου, Υποδομές  και Εξαγωγικές Δυνατότητες στην Ανατολική Μεσόγειο

Από τους χάρτες βλέπουμε αμέσως το συγκριτικό πλεονέκτημα της Αιγύπτου με τις υποδομές υγροποίησης στο Idku και την Damietta, (ελέγχονται, από τις μεγάλες εταιρίες Shell και ENI  αντίστοιχα, οι οποίες δραστηριοποιούνται έντονα στην περιοχή και διαχειρίζονται μεγάλες ανακαλύψεις). Είναι εύλογο λοιπόν οι εταιρίες αυτές να μην θέλουν να προχωρήσουν σε πρόσθετες επενδύσεις για κατασκευή νέων υποδομών, εφόσον διαθέτουν δικές τους στην περιοχή και οι οποίες σήμερα υπολειτουργούν. Βέβαιο είναι επίσης ότι δεν θα ήθελαν να επενδύσουν σε αγωγούς μεταφοράς ΦΑ, σε υποδομές τρίτων ή να προχωρήσουν σε νέες επενδύσεις, αχρείαστες  για αυτές και χρήσιμες στους ανταγωνιστές τους. Όταν δε μιλούμε για επενδύσεις σε αυτούς τους τομείς αναφερόμαστε σε πολλά δις. δολάρια. Είναι φυσικό λοιπόν μεταξύ των αναδόχων εταιριών οι οποίες δραστηριοποιούνται στην Κυπριακή ΑΟΖ και την ευρύτερη περιοχή να υπάρχουν αντιτιθέμενα συμφέροντα τα οποία επηρεάζουν αρνητικά την συνένωση δυνάμεων και την κοινή προσπάθεια δημιουργίας υποδομών για εξαγωγικές δυνατότητες.

Έτσι ένα νέο κέντρο υγροποίησης ΦΑ στο Βασιλικό της Κύπρου από την Exxon- Mobil θα λειτουργούσε ανταγωνιστικά προς τα κέντρα υγροποίησης της Αιγύπτου και τις εταιρίες που το λειτουργούν. Είναι επίσης βέβαιο ότι το γεγονός αυτό δεν θα άρεσε στην κυβέρνηση της Αιγύπτου.

Εναλλακτικός τρόπος μεταφοράς του ΦΑ των κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου είναι μέσω αγωγών προς την Ευρώπη ή την Τουρκία. Για μεν την Ευρώπη έχει ήδη προταθεί ο αγωγός East Med , μήκους 1900-2000 χλμ, ο οποίος βρίσκεται υπό μελέτη. Κατά την άποψη μου το σχέδιο αυτό δεν μπορεί να ανταγωνισθεί τα υφιστάμενα κέντρα υγροποίησης της Αιγύπτου,  αλλά ούτε και το εν δυνάμει σχέδιο του κέντρου υγροποίησης στο Βασιλικό της Κύπρου, εκτός και αν υπάρξουν νέες ανακαλύψεις στην περιοχή και ιδίως δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης. Πιστεύω ότι το σχέδιο East Med συντηρείται ‘’πολιτικά’’ για να θέτει σε αμφισβήτηση τον άλλο εναλλακτικό δρόμο προς την Τουρκία, η οποία θα μπορούσε να είναι  ελκυστική και καλή αγορά στην Ανατολική Μεσόγειο.

Όμως οι διαρκείς γεωπολιτικές προκλήσεις και εντάσεις εξ αιτίας της απρόβλεπτης, αναθεωρητικής πολιτικής της Τουρκίας τα τελευταία χρόνια, αναγκάζει τους γείτονες της και νόμιμους κατόχους των κοιτασμάτων, να διαγράψουν κάθε πιθανότητα σύνδεσης και τροφοδοσίας της Τουρκικής αγοράς με το φυσικό τους Αέριο. Η Τουρκία για να ικανοποιήσει τις τεράστιες ανάγκες της σε ΦΑ προσπαθεί να απομονώσει και να υφαρπάσει τα κοιτάσματα της Κυπριακής Δημοκρατίας, η οποία είναι ο πιο αδύναμος κρίκος της περιοχής και της οποίας κατέχει στρατιωτικά το βόρειο μέρος.

Σαν αντίμετρο στην επεκτατική πολιτική της Τουρκίας, τελευταία  αναπτύχθηκαν τριμερείς συνεργασίες Ισραήλ –Κύπρου – Ελλάδας και Αιγύπτου – Κύπρου – Ελλάδας, κάτω από ιδιότυπο πλέγμα συμφερόντων και με την υποστήριξη των ΗΠΑ , στήνοντας αμυντικό τείχος στις επεκτατικές βλέψεις της Άγκυρας.

Στον επόμενο χάρτη φαίνεται εξόφθαλμα ο τρόπος με το οποίο η Τουρκία επιβουλεύεται τα κοιτάσματα ΦΑ της Κυπριακής ΑΟΖ  χρησιμοποιώντας την στρατιωτική της ισχύ και επικαλούμενη το ‘’διεθνές δίκαιο της Θάλασσας’’, το οποίο όχι μόνο δεν υπέγραψε αλλά ερμηνεύει σύμφωνα με τα εκάστοτε συμφέροντα και επιδιώξεις της.

Η Τουρκία προβλέπεται να μετέλθει πολλών ακόμα εκβιαστικών χειρισμών για να πετύχει τους σκοπούς της. Εκτός από τις συνεχείς διελεύσεις του σεισμογραφικού Barbaros, ήδη ξεκίνησε την μετακίνηση γεωτρητικών σκαφών μέσα στην εν δυνάμει Κυπριακή ΑΟΖ, πάντοτε  με συνοδεία πλήθους πολεμικών σκαφών (λες και φοβάται μήπως παρέμβουν οι ψαρόβαρκες της Λεμεσού και της Πάφου). Στόχος της είναι πάντα ο εκφοβισμός, ο εκβιασμός και η υφαρπαγή των ενεργειακών πόρων της Κύπρου, μέσω σχεδίου …. ‘’συνεκμετάλλευσης’’.

Η Κυπριακή Δημοκρατία δεν έχει άλλη διέξοδο εκτός από την συνέχιση του ενεργειακού της προγράμματος, βασισμένη στο διεθνές δίκαιο και αρνούμενη να παραδώσει την κρατική της υπόσταση.

Η στρατηγική της Κυπριακής Δημοκρατίας να προσελκύσει μεγάλες πετρελαϊκές εταιρίες, (κολοσσοί !) με ‘’γεωπολιτικό εκτόπισμα και ισχύ’’, να δραστηριοποιηθούν στην ΑΟΖ της έχει πολλαπλά πλεονεκτήματα σε θέματα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας. Έχει όμως ένα σημαντικό μειονέκτημα: Η Κυπριακή Δημοκρατία δεν μπορεί να ασκήσει αποτελεσματικές πιέσεις σε θέματα διαχείρισης και έγκαιρης υλοποίησης των συμβάσεων. Πριν οι εταιρίες προχωρήσουν σε επενδύσεις εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων που ανακάλυψαν (είναι της τάξης δισεκατομμυρίων ευρώ και διαρκούν τουλάχιστο 25-30 χρόνια), θα ήθελαν  πολιτική σταθερότητα για να είναι δυνατή η χρηματοδότηση των επενδύσεων. Οι εταιρίες  ενδιαφέρονται πρώτιστα για την απόσβεση των επενδύσεων και τα κέρδη τους και λιγότερο σε ποιόν θα αποδώσουν το μερίδιο της κρατικής συμμετοχής. Αυτό προφανώς το γνωρίζει η Τουρκία και επισπεύδει, είτε με εκβιασμούς και δημιουργία έντασης (κλίμα αποτροπής επενδύσεων), είτε με προτάσεις κοινών επιτροπών συνεργασίας και… συνεκμετάλλευσης (κλίμα επενδύσεων).

Ενόψει του 4ου Παγκρήτιου Ενεργειακού Συνεδρίου

του Ν. Λυγερού

Μετά από 4 χρόνια το Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο έχει ωριμάσει και αυτό που αποτελούσε μία καινοτομία στην αρχή που ήταν δύσκολα κατανοητή από το ευρύτερο κοινό λόγω έλλειψης ενημέρωσης, έγινε πια ένα σημείο αναφοράς στον τομέα διότι κατάφερε να μεταφέρει στον κόσμο και μάλιστα με απλά λόγια ποιο είναι το μέλλον της Ελλάδας και ποιος είναι ο ρόλος της Κρήτης σε αυτή τη νέα ενεργειακή σκακιέρα. Με την πάροδο του χρόνου, το Παγκρήτιο Ενεργειακό Συνέδριο απέδειξε ότι οι Κρητικοί είχαν ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον για αυτά τα θέματα και ότι υπήρχαν συνεχόμενες εξελίξεις, οι οποίες έπρεπε να ενσωματωθούν στις στρατηγικές αποφάσεις της Κρήτης για την ενίσχυση και την υποστήριξη των ελληνικών θέσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στην Ανατολική Μεσόγειο. Με άλλα λόγια, αυτό το συνέδριο είναι μία συνεχής επικαιροποίηση των δεδομένων της ελληνικής ΑΟΖ και των υδρογονανθράκων. Γι’ αυτό το λόγο ενδιαφέρονται όλο και περισσότεροι φορείς αλλά και θεσμικοί να συμμετέχουν ενεργά με την ίδια τους την παρουσία και όχι μόνο με τις χορηγίες. Ζήσαμε μέσω του Συνεδρίου τις πρώτες επαφές με την Total, με την Exxon Mobil, με την Repsol και τα Ελληνικά Πετρέλαια, τις πρώτες συμβάσεις με το θαλάσσιο οικόπεδο 2 στο Ιόνιο, το 10 κοντά στο Κατάκολο, στη θαλάσσια περιοχή Ιόνιο και στις θαλάσσιες περιοχές Ιόνιο, Δυτικά Κρήτης και ΝοτιοΔυτικά Κρήτης, τις ανακαλύψεις των κοιτασμάτων Καλυψώ και Γλαύκος στην ΑΟΖ της Κύπρου μετά την ανακάλυψη του κοιτάσματος ZOR της Αιγύπτου, το συμβόλαιο για το κοίτασμα Αφροδίτη μεταξύ Κύπρου και Αιγύπτου. Έτσι είδαμε πόσο σημαντική είναι η στρατηγική ενημέρωση για τα εθνικά ενεργειακά θέματα σε υπερκομματικό επίπεδο.

Το νέο Ινστιτούτο του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας στην υπηρεσία της αξιοποίησης των ενεργειακών πόρων της Χώρας.

O Πρόεδρος του ΙΤΕ κος Ν. Ταβερναράκης γράφει ενόψει του 4ου Παγκρήτιου Ενεργειακού Συνεδρίου

 

Το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), υποδέχθηκε φέτος το 8οΙνστιτούτο του,το Ινστιτούτο Πετρελαϊκής Έρευνας (ΙΠΕ) στα Χανιά, το οποίο ιδρύθηκεσε συνεργασία με το Πολυτεχνείο Κρήτης. Η δημιουργία του Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας αποτελεί πρωτοβουλία στρατηγικής σημασίας με ιδιαίτερο οικονομικό και γεωπολιτικό ενδιαφέρον για την Κρήτη και ολόκληρη τη Χώρα. Θα δώσει σημαντική δυναμική στην έρευνα που αφορά τον εντοπισμό κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, και την αξιοποίηση ήδη υπάρχουσας τεχνογνωσίας και ερευνητικών αποτελεσμάτων στο ΙΤΕ και το Πολυτεχνείο Κρήτης.

Οι βασικοί τομείς δραστηριότητας του ΙΠΕ είναι η ανίχνευση, ο εντοπισμός και η εκμετάλλευση κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, η ανάπτυξη συστημάτων παρακολούθησης και εποπτείας της εξόρυξης, της αποθήκευσης, της επεξεργασίας και της διάθεσης των υδρογονανθράκων, καθώς και η μελέτη των περιβαλλοντικών επιπτώσεων από τις παραπάνω δραστηριότητες και η αποτελεσματική αντιμετώπισή τους, δραστηριότητες σημαντικές για τη χώρα τις επόμενες δεκαετίες, με ιδιαίτερο τόσο οικονομικό όσο και γεωπολιτικό αποτύπωμα.Συγκεκριμένα, το Ινστιτούτο θα δραστηριοποιείται σε 3 κύριες ερευνητικές κατευθύνσεις:Η πρώτη αφορά την έρευνα για την ανεύρεση πετρελαίου και κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, στηριζόμενη στις επιστήμες της Γεωλογίας, της Βιοχημείας και της Γεωφυσικής.Η δεύτερη αφορά έρευνα σχετικά με την εξόρυξη και παραγωγή πετρελαίου/ υδρογονανθράκων, η οποία θα βασίζεται στις επιστήμες της Μηχανικής Γεωτρήσεων και της Μηχανικής Ταμιευτήρων.Η τρίτη, πολύ σημαντική ερευνητική κατεύθυνση, αφορά την έρευνα σχετικά με την ασφάλεια των δραστηριοτήτων αξιοποίησης κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, την προστασία του περιβάλλοντος και την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της εξόρυξης και χρήσης υδρογονανθράκων. Συγκεκριμένα, το νέο Ινστιτούτο θα διεξάγει βασική και εφαρμοσμένη έρευνα σχετικά με την ασφαλή και περιβαλλοντικά φιλική εκμετάλλευση κοιτασμάτων υδρογονανθράκων και την ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών απορρύπανσης και παρακολούθησης διαρροών πετρελαιοειδών. Στον τομέα αυτό, θα υπάρξει στενή συνεργασία του νέου Ινστιτούτου με το Ινστιτούτο Επιστημών Χημικής Μηχανικής του ΙΤΕ στην Πάτρα, όπου υπάρχει ήδη σχετική τεχνογνωσία και έχουν εκπονηθεί ή είναι υπό εκπόνηση αρκετά ερευνητικά έργα χρηματοδοτούμενα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας, στον τομέα της απορρύπανσης εδαφών, επιφανειακών/υπογείων υδάτων από οργανικούς ρύπους αλλά και της ατμοσφαιρικής ρύπανσης.Επίσης, θα υπάρξει στενή συνεργασία με το Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας του ΙΤΕ, η οποία θα αφορά έρευνα στους τομείς της διατήρησης των οικοσυστημάτων και των συνεπειών που μπορεί να έχει στο περιβάλλον η αξιοποίηση των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων. Θα αναλυθούν επίσης οι βιολογικές διεργασίες και παράμετροι που αφορούν τη δημιουργία υδρογονανθράκων από βιομάζα, καθώς και την ταυτοποίηση και χρήση συστατικών του πετρελαίου, ως βιοδεικτών. Θα μελετηθούν τέλος, οι βιολογικές διεργασίες που σχετίζονται με την αποδόμηση του πετρελαίου και υδρογονανθράκων, με στόχο την ανάπτυξη τεχνολογιών απορρύπανσης.Η ανάπτυξη της βιομηχανίας αξιοποίησης πετρελαίου και υδρογονανθράκων στην Ελλάδα, που αποτελεί εξαιρετικά δημοφιλή τουριστικό προορισμό, πρέπει να γίνει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, με γνώμονα πάντα την προστασία του περιβάλλοντος. Η πρόβλεψη και αντιμετώπιση των επιπτώσεων της βιομηχανικής δραστηριότητας που αφορά την αξιοποίηση  του πετρελαίου και των υδρογονανθράκων είναι αντικείμενο της σύγχρονης περιβαλλοντικής έρευνας. Η ανάπτυξη καλών πρακτικών, προσαρμοσμένων στις τοπικές συνθήκες, ο έλεγχος της αποτελεσματικότητας τους και η πρόβλεψη ενδεχομένων κινδύνων αποτελούν τομείς επιστημονικής έρευνας υψηλών απαιτήσεων. Η αντιμετώπιση πιθανών ατυχημάτων που οδηγούν σε διαρροές υδρογονανθράκων σε μεγάλα βάθη είναι η πρόκληση που έχει να αντιμετωπίσει η Ελλάδα και ιδιαίτερα η Κρήτη. Επιμέρους τομείς της έρευνας αυτής καλύπτονται από πανεπιστημιακά και ερευνητικά εργαστήρια της Χώρας, αλλά απουσιάζει μία ολοκληρωμένη δομή, ικανή να καλύψει συνολικά το επιστημονικό αυτό πεδίο.

Κύριο σκοπό της δημιουργίας του ΙΠΕ του ΙΤΕ αποτελεί η ενσωμάτωση στο Ίδρυμα μίας νέας περιοχής ερευνητικού ενδιαφέροντος, ζωτικής σημασίας για τα Ελληνικά και Ευρωπαϊκά δεδομένα.Η δημιουργία του Ινστιτούτου Πετρελαϊκής Έρευνας θα επιτρέψει στο ΙΤΕ να προχωρήσει στο μέλλον με μια διαφορετική δυναμική η οποία, μέσω της στελέχωσής του με νέους ερευνητές, θα επιτρέψει την προσέλκυση νέων επιστημών που δραστηριοποιούνται στο εξωτερικό.

 

 

Νεκτάριος Ταβερναράκης

 Πρόεδρος Διοικητικού Συμβουλίου, Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ)

Διευθυντής Ερευνών, Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας, ΙΤΕ

Καθηγητής, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου, European Research Council (ERC)

Μπορούν Ελλάδα και Κύπρος να θωρακίσουν ενεργειακά την Ευρωπαϊκή Ένωση;

Η στρατηγική ανάπτυξης της ΕΛΠΕ στην έρευνα υδρογονανθράκων επικεντρώνεται στην Ελλάδα με την απόκτηση δικαιωμάτων σε 10 περιοχές στη Δ. Ελλάδα με εταίρους τις μεγαλύτερες διεθνείς πετρελαϊκές εταιρείες ExxonMobil, Total, Repsol και Edison. Οι πρόσφατες γεωλογικές μελέτες της ΕΛΠΕ σε συνδυασμό με τις σημαντικές ανακαλύψεις στη ΝΑ Μεσόγειο δημιουργούν ένα ενθαρρυντικό υπόβαθρο και αισιοδοξία για τις έρευνες στην Ελλάδα. Ήδη έχουν αρχίσει οι έρευνες στον Πατραϊκό, όπου σχεδιάζεται η πρώτη γεώτρηση για να ερευνήσει στις αρχές 2020 ένα γεωλογικό στόχο της τάξεως των 140 εκατ. βαρελιών πετρελαίου. Διεξάγονται με επιτυχία περιβαλλοντικές μελέτες και γεωλογικές και γεωφυσικές εργασίες στην Άρτα – Πρέβεζα, ΒΔ Πελοπόννησο και στο block 2 δυτικά της Κέρκυρας. Παράλληλα οι εταιρείες αδημονούν για την κύρωση στη Βουλή των Συμβάσεων Μίσθωσης σε 4 νέες περιοχές στο Ιόνιο πέλαγος και στην Κρήτη για να ξεκινήσουν άμεσα τις ερευνητικές εργασίες

Τα πιθανά επιτυχή αποτελέσματα αυτών των ερευνών, πέραν της ιδιαίτερα σημαντικής συμβολής στην οικονομική ανάπτυξη της χώρας, σε συνδυασμό με τις ανακαλύψεις στην  Κύπρο θα δημιουργήσουν νέα γεωπολιτική δυναμική στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και θα διευκολύνουν σημαντικές αποφάσεις για νέες οδούς μεταφοράς φυσικού αερίου στην Ευρώπη με στόχο  την ασφάλεια εφοδιασμού και την ενεργειακή αυτάρκεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Είναι αδιαπραγμάτευτη υποχρέωση προς την κοινωνία αλλά και επιταγή της αυστηρής υπάρχουσας ελληνικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας η απόλυτη προστασία του περιβάλλοντος των μοναδικών θαλασσών και βουνών μας. Η ανάπτυξη δραστηριοτήτων έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων, τα τελευταία 40 και πλέον χρόνια, σε συνύπαρξη την αγροτική οικονομία, την αλιεία, τον τουρισμό έχει αποδειχθεί στην πράξη ότι είναι εφικτή στη χώρα, ενώ η προσδοκώμενη συνεισφορά του φυσικού αερίου στο ενεργειακό μίγμα υλοποιεί τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς στόχους της κλιματικής αλλαγής για το 2030 – 2050.

 

Γιάννης Γρηγορίου
ΕΛΠΕ Upstream,
Διευθύνων Σύμβουλος

Copyright 2020 Cretan Energy Conferences. All rights reserved
Powered by MCBS